ترجمه و توضیح سوره مرسلات ۲۷ – ۱

 بسم الله الرحمن الرحیم

به نام خداوندی‎که رحمت عامّش شامل همه و رحمت خاصّش‎ازآن مؤمنین است.

وَالْمُرْ‌سَلَاتِ عُرْ‌فًا ﴿١﴾ فَالْعَاصِفَاتِ عَصْفًا ﴿٢﴾

سوگند به رسولانی که پی درپی فرستاده می شوند (١) پس همچون تندباد حرکت می‌کنند (٢)

یعنی سوگند به فرشتگان روانه شده به سوی انبیا درحالی که پشت سرهم می آیند و ایشان با سرعت تمام مانند بادهای تند مأموریت خود را انجام می دهند.

 وَالنَّاشِرَ‌اتِ نَشْرً‌ا ﴿٣﴾ فَالْفَارِ‌قَاتِ فَرْ‌قًا ﴿۴﴾

سوگند به آنها که می گسترانند و منتشر می سازند (٣) پس کاملا جدا می‌کنند (۴)

سوگند می خورم به فرشتگانی که آیات کتب آسمانی را دربرابر پیامبران می گسترانند و نشر می دهند و با این عمل حق را از باطل و حلال را از حرام جدا می سازند.

 فَالْمُلْقِیَاتِ ذِکْرً‌ا ﴿۵﴾ عُذْرً‌ا أَوْ نُذْرً‌ا ﴿۶﴾

پس ذکر را إلقاء می کنند (۵) تا اتمام حجت یا تهدید و بیم باشد (۶)

فرشتگان آیات الهی را بر انبیا وحی می کنند تا حجت برتکذیب گران تمام شود و تهدیدی برای غیر ایشان باشد.

 إِنَّمَا تُوعَدُونَ لَوَاقِعٌ ﴿٧﴾

که آنچه به شما وعده داده می شود البته واقع خواهد شد (٧)

یعنی تمام  آن سوگندها  برای این است که  خدا برای انسان مسلم سازد که آنچه وعده داده شده، یعنی قیامت و حساب و جزا، همه حق است و تردیدی دروقوع آن نیست. محتوای سوگندها حاکی از عنایت و تدبیر خدا نسبت به انسان است و تمام تلاش فرشتگان برای هدایت انسان صورت می گیرد و این می فهماند که انسان ها مکلف هستند و تکلیف نیز جز با حتمی بودن روز جزا، روزی که مکلّفین عاصی و مطیع به جزای خود برسند تمام نمی شود.

 فَإِذَا النُّجُومُ طُمِسَتْ ﴿٨﴾ وَإِذَا السَّمَاءُ فُرِ‌جَتْ ﴿٩﴾ وَإِذَا الْجِبَالُ نُسِفَتْ ﴿١٠﴾

پس درآن هنگام که ستارگان محو و تاریک گردند (٨) و آسمان ازهم بشکافد (٩) و آن هنگام که کوه ها ازجا کنده شوند (١٠)

یعنی فرارسیدن روز موعود مستلزم انقراض عالم انسانی و متلاشی شدن نظام‌ جهان می باشد.

وَإِذَا الرُّ‌سُلُ أُقِّتَتْ ﴿١١﴾

و درآن هنگام که رسولان تعیین وقت شوند‌ (١١)

اگر ستارگان تاریک می شوند و آسمان می شکافد و کوه ها ازجا کنده می شوند‌ و…، همه برای این است که نظام‌ آخرت غیر از نظام‌ دنیاست و باید نظام‌ دنیا متحول شود تا نظام‌ آخرت بر اساس آن حاکم گردد. در آن روز برای پیامبران وقت تعیین می‌شود تا به نوبت بیایند و درباره امّت ها شهادت دهند.

لِأَیِّ یَوْمٍ أُجِّلَتْ ﴿١٢﴾ لِیَوْمِ الْفَصْلِ ﴿١٣﴾ وَمَا أَدْرَ‌اکَ مَا یَوْمُ الْفَصْلِ ﴿١۴﴾

برای چه روزی تأخیر داده شد (١٢) برای روز جدایی (١٣) و تو چه می دانی روز جدایی چه روزی است؟ (١۴)

یعنی شهادت رسولان و گواهی آنها درباره امّت ها برای چه روزی تأخیر داده شده، و خلاصه چه روزی صورت می گیرد؟ می فرماید: برای روزی که حق از باطل و صفوف مؤمنان از کافران جدا می شود. سپس برای بیان عظمت این روز می فرماید: توچه می دانی روز فصل چه روزی است؟

وَیْلٌ یَوْمَئِذٍ لِّلْمُکَذِّبِینَ ﴿١۵﴾

وای در آن روز بر تکذیب کنندگان (١۵)

این جمله تهدید کننده و هشدار دهنده چندین بار دراین سوره تکرار گردیده که بسیار قابل توجه می باشد، اینها همان کسانی هستند که قیامت را انکار کرده و ایمانی به روز جزا و حساب و کتاب نداشتند و مرتکب هر فسق و فجوری
می شدند.

أَلَمْ نُهْلِکِ الْأَوَّلِینَ ﴿١۶﴾ ثُمَّ نُتْبِعُهُمُ الْآخِرِ‌ینَ ﴿١٧﴾

آیا ما پیشینیان را هلاک نکردیم (١۶)سپس از پی‎آنان قومی دیگر را هلاک می‎کنیم (١٧)

لحن آیه تهدید کننده است و به منکران قیامت هشدار می دهد به امید آن که از خواب غفلت بیدار شوند. می فرماید: آیا ما تکذیب گران را که در امّت های اولین بودند هلاک نکردیم مانند قوم عاد و ثمود و نوح، سپس امّت های دیگری را که اعمالشان مشابه آنهاست بدنبال آنها هلاک می کنیم.

کَذَٰلِکَ نَفْعَلُ بِالْمُجْرِ‌مِینَ ﴿١٨﴾

ما با بدکاران این چنین می کنیم (١٨)

یعنی اگر پرسیده شود چرا هلاک می شوند؟ می فرماید: سنت ما با مجرمین همین است که مطابق استحقاق آنها با ایشان رفتار می کنیم. در واقع آیات وجود”یوم الفصل”را اثبات می‌کنند چون وقتی می توان ، هلاک کردن قوم مجرم را تصور کرد که آنها مکلّف بوده باشند، و تکلیف نیز وقتی متوجه قومی است که مجازاتی درکار باشد، و مطیع و نافرمان به جزای اعمالشان برسند، و چون کیفر و پاداش دنیوی نمی تواند همه ی کیفر و پاداش باشد، پس باید یوم الفصل (قیامت) باشد.

وَیْلٌ یَوْمَئِذٍ لِّلْمُکَذِّبِینَ ﴿١٩﴾ أَلَمْ نَخْلُقکُّم مِّن مَّاءٍ مَّهِینٍ ﴿٢٠﴾ فَجَعَلْنَاهُ فِی قَرَ‌ارٍ‌ مَّکِینٍ ﴿٢١﴾

وای درآن روز بر تکذیب کنندگان (١٩) آیا ما شما را از آبی پست نیافریدیم؟ (٢٠) سپس آن را در قرارگاهی محفوظ قرار دادیم (٢١)

در واقع هشدار و تهدید تکذیب کنندگان قیامت ادامه می یابد و این دفعه آنها را به دنیای جنین می برد تا هم با نشان دادن تدبیر خدا و هدفمندی خلفت و هم نمایش قدرت خدا اذهان را متوجه یوم الفصل کند. ما شما را از آبی حقیر که همان نطفه است آفریده ایم و آن آب را در قرارگاهی محفوظ که همان رحم مادران است جای دادیم.

إِلَىٰ قَدَرٍ‌ مَّعْلُومٍ ﴿٢٢﴾ فَقَدَرْ‌نَا فَنِعْمَ الْقَادِرُ‌ونَ ﴿٢٣﴾

تا مدتی معین (٢٢) پس ما تقدیر کردیم و چه خوب قادریم (٢٣)

و تا مدتی معلوم که همان  مدت حمل است، نطفه را در آنجا نگه  داشتیم و تمام حوادثی که در طول زندگی برایتان پیش می آید اعم از مدت عمر، قیافه، سلامتی، رزق و … را معین کردیم، پس ما چه خوب قادر و تواناییم و چه خوب تعیین و اندازه گیری می کنیم!

وَیْلٌ یَوْمَئِذٍ لِّلْمُکَذِّبِینَ ﴿٢۴﴾ أَلَمْ نَجْعَلِ الْأَرْ‌ضَ کِفَاتًا ﴿٢۵﴾ أَحْیَاءً وَأَمْوَاتًا ﴿٢۶﴾ وَجَعَلْنَا فِیهَا رَ‌وَاسِیَ شَامِخَاتٍ وَأَسْقَیْنَاکُم مَّاءً فُرَ‌اتًا ﴿٢٧﴾

وای  درآن روز  بر تکذیب کنندگان (٢۴) آیا ما زمین را  محل اجتماع بشر قرار ندادیم؟ (٢۵) هم درحال زنده بودنشان و هم در مرگشان (٢۶) و در آن کوه های استوار و بلندی قرار دادیم و آبی گوارا را به شما نوشاندیم (٢٧)

چگونه‌است که تکذیب کنندگان قیامت این همه آثار قدرت و ربوبیت خدا را می بینند و بازهم معاد را انکار می کنند‌؟ این بار آنها را به سوی جهان متوجه می سازد و همان قدرت ربوبیت خدا را در عالم بزرگتری به آنها نشان می دهد.